Monitor persoonsvolgende financiering

Gebrek aan kennis

Bijna 40 % van de ondervraagden weet niet zeker dat het basisondersteuningsbudget 300 euro bedraagt. 25 % weet niet dat het persoonsvolgend budget niet enkel cash, maar ook via een voucher of in combinatie kan besteed worden. De toegankelijkheid en duidelijkheid van de informatie lijkt dus een probleem. Nochtans zijn er op dat vlak al heel wat inspanningen gebeurd door het Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap (VAPH), ziekenfondsen en gebruikersorganisaties. Sophie Beyers van Dito: “Iedereen moet gemakkelijk zijn weg vinden in het zorgbos, zoniet is er al ongelijkheid aan de start.”

Nood aan ondersteuning

65 % van de respondenten geeft aan hulp nodig te hebben bij hun papierwerk. Meer dan de helft wordt geholpen bij het maken van keuzes rond zorg. In 19 % van de gevallen zeggen mensen dat iemand de keuzes volledig in de plaats van de betrokken persoon maakt. De doelgroep ervaart dus een nood aan hulp bij administratie en keuzevorming. In het kader van PVF komen deze zaken bij de persoon zelf te liggen. Sophie Beyers: “Iedereen moet de regie van zijn leven in eigen handen kunnen hebben, ook personen met een handicap. Maar zij die hierin ondersteuning nodig hebben, moeten die ook kunnen krijgen. We mogen deze groep niet vergeten. Je kan er niet zomaar vanuit gaan dat het geven van een budget de nodige zelfstandigheid met zich meebrengt.”

Financiële zorgen

Naast PVF, vroegen we hoe personen met een handicap hun bredere financiële situatie ervaren. Gezien meer dan een derde van de respondenten een inkomen heeft dat lager ligt dan 1250 euro per maand, is het niet verwonderlijk dat de helft van de bevraagden heeft het gevoel financieel niet rond te komen voor woon- en leefkosten. Bovendien geeft 40 % geeft ook aan niet rond te komen voor medische en zorggebonden kosten. Amper 29 % doet dat wel. Zowel woon- en leefkosten als medische kosten kunnen niet met een persoonsvolgend budget betaald worden.

Sophie Beyers: “Een systeem van persoonsvolgende financiering kan alleen maar werken als ook de andere beleidsdomeinen (naast zorg) volgen, in de eerste plaats Werk en de FOD Sociale Zekerheid die zorgt voor de Inkomensvervangende tegemoetkoming (IVT). Wanneer mensen zelfstandig aan een maatschappij moeten deelnemen, moeten zij ook in staat zijn hun woon- en leefkosten te betalen, hetzij door een inkomen uit werk, hetzij door een waardig vervangingsinkomen. Dit is nu niet het geval, de IVT ligt nog onder de armoedegrens.”

Eigen woorden van de respondenten drukken die financieel kwetsbare situatie krachtig uit:“Er is geen ruimte voor extra zaken zoals vakantie of uit eten gaan.” “Ik kan nergens heen gaan omdat dat vaak geld kost. Ik kan me zelfs geen drankje permitteren. Mijn sociaal leven bevindt zich binnenshuis.”

Hoge verwachtingen

Opmerkelijk: personen met een handicap hebben gemiddeld meer positieve verwachtingen van PVF dan vertegenwoordigers van personen met een handicap. Ongeveer de helft van de personen met handicap verwachten dat PVF een positieve invloed zal hebben op hun leven. Slechts 18 % van de vertegenwoordigers deelt die mening. Iets meer dan de helft van de respondenten verwacht in de toekomst meer en betere hulp te kunnen krijgen. Sophie Beyers: “Het verschil kan te maken hebben met het feit dat vertegenwoordigers optreden voor een veel kwetsbaardere groep. Ondersteuning van de persoon met een handicap én de omgeving is dus cruciaal.”

Dito, partner van de Socialistische Mutualiteiten, staat achter de persoonsvolgende financiering maar dringt aan op:

  • bijkomende middelen binnen PVF
  • een vereenvoudiging van de procedures, niet enkel wat betreft zorg
  • een interactief platform waar zorgvragers en zorgaanbieders elkaar kunnen vinden
  • voldoende ondersteuning met extra aandacht voor de meest kwetsbaren
  • voldoende kansen op betaalde arbeid
  • vervangingsinkomens die boven de armoedegrens liggen.

Lees hier het rapport.

Word lid!

Wat is jouw voordeel als lid van Dito?

  • Leuke activiteiten en uitstappen
  • Gratis advies en informatie
  • Interessante voordeeltarieven
Collage 02
Collage 01